Iedereen bijzonder

5 december 2018
Delen via:

Vroeger zat ik in een rolstoel. Ik kon maximaal honderd meter lopen. Dat hadden de ergotherapeut en de fysiotherapeut samen met mij bepaald in het revalidatiecentrum waar ik drie keer per week met de taxi naartoe ging. Die afstand was ongeveer tot het einde van mijn straatje en weer terug. Als ik zo’n eindje gelopen had, moest ik rusten. Mijn handicaps leidden tot een scala aan voorzieningen van scootmobiel tot steunen in het toilet, van krukken tot een keur aan spalkjes. 

Als ik optrad met mijn praiseband, gingen rolstoel, stretcher en kussens mee achterin de auto, die ik overigens niet zelf kon en mocht besturen. Ik trad op in mijn rolstoel en tussendoor lag ik uit te rusten, vastbesloten om mijn handicaps me er niet van te laten weerhouden te doen wat ik zo graag deed: muziek maken. En al kon ik door de pijn in mijn handen geen dwarsfluit of gitaar meer spelen, zingen kon ik nog. Dus dat was wat ik deed. 

Campagne 

Maandag las ik in de krant dat het Internationale Dag voor Mensen met een Beperking was en nog altijd – ook al zit ik al veertien jaar niet meer in een rolstoel – voel ik me aangesproken. Ik weet nog goed hoe het was als mensen enkel je rolstoel zagen en niet de mens die erin zat. Of erger nog: enkel mijn man aanspraken en mij negeerden. En vandaag de dag, als mensen erachter komen dat ik slechthorend ben, reageren velen nog steeds met: ‘huh, maar ik kan gewoon met je praten’. 

‘Iedereen bijzonder’ heet de campagne die maandag 3 december jl. is gestart en bedoeld is om verder te kijken dan de beperkingen. Ik las in de krant dat Jade Vening, woordvoerder van Handicap NL vertelt: ‘Iemand met een handicap heeft net zo goed bijzondere kwaliteiten als iemand zonder handicap. Het woord “bijzonder” heeft vaak een positieve betekenis. Je gebruikt het om te beschrijven dat iemand bijzonder goed in zijn werk is. Maar wanneer we het hebben over mensen met een handicap die bijzonder zijn, heeft het woord een andere klank. Dan bedoel je eigenlijk dat iemand er gek uitziet, of een beetje raar doet.’ Verder dan de handicap kijkt men volgens haar vaak niet. ‘Natuurlijk hebben deze mensen ondersteuning nodig, maar hun talenten worden dikwijls vergeten.’

Om een inclusieve maatschappij te worden die een plek biedt voor iedereen, moeten mensen met een handicap wel gezien worden. Taal speelt daar een belangrijke rol bij, vertelt de woordvoerder: ‘De manier waarop je over iemand met een handicap praat, bepaalt voor een groot deel de beeldvorming. Daarom vragen we mensen om zich onder de hashtag #iedereenbijzonder uit te spreken over hun eigen talenten en die van anderen.’ 

Moed 

Ik heb het gelijk gedaan op mijn Facebookpagina en ik wil er graag over schrijven. Allerlei herinneringen komen naar boven. In mijn studententijd ging ik een paar keer naar een congres van Handicap & Studie. Het bestaat nog steeds, lees ik. In die tijd ontmoette ik daar Erica Terpstra en politici die wilden horen hoe het was om gehandicapt te zijn en student. Het was fantastisch. Want we werden gezien en gehoord. En ze roemden onze moed. Dat wij ondanks onze beperkingen, pijn en alle hindernissen die werden opgeworpen, tóch doorgingen, ons inzetten en op die dag onze mening wilden komen geven. Velen van ons hadden daarna een paar dagen nodig om weer op krachten te komen.

Mensen met een beperking zijn vaak moedige mensen. Niet beter dan mensen zonder handicap, maar beslist ook niet minder. Ze gaan iedere dag de uitdaging aan om er ondanks wat niet gaat, toch het beste van te maken. Ze zouden er bijvoorbeeld ook voor kunnen kiezen (in sommige gevallen) om géén rolstoel te gebruiken en gewoon nergens meer te komen.

Zo leefde ik lange tijd. Ik had eerst niet eens in de gaten dat ik een rolstoel nodig had. Ik kon namelijk nog wel fietsen. Ik fietste tot zo dicht mogelijk bij de deur van de plek waar ik studeerde, strompelde naar de collegezaal en was blij dat ik daar een tijd kon zitten. Dan weer terug. Eenmaal thuis was ik blij dat ik thuis was. En ik bleef bij voorkeur ook thuis.

Totdat iemand me vroeg of ik met haar de stad inging en ik besefte dat ik dat niet meer kón. Ik belde af, maar zij zei: ‘joh, dan huur je toch een rolstoel?’ Perplex stamelde ik iets wat ik nu niet meer weet, maar die opmerking heeft het balletje doen rollen. Er kwam een goede, op mij aangepaste rolstoel. En dat gaf me geen beperkingen, maar juist mogelijkheden. Ik kwam weer op straat. 

Mensen  

Dit is maar een deel van mijn verhaal en ieder mens is verschillend. Maar wat ik graag zeggen wil, is: in de rolstoel zit een mens met talenten en onhebbelijkheden. Achter blinde ogen, dove oren, chronische ziekten, anders uitziende mensen, mensen met verstandelijke beperkingen, schuilen persoonlijkheden, rijkdommen aan ervaringen, en ook vervelende eigenschappen.

Ik heb het er vaak moeilijk mee gehad dat ik zo zichtbaar beperkingen had, terwijl ik er al erg jong achterkwam dat ieder mens beperkt is. Alleen is het bij mij wat zichtbaarder. En andersom is ook het geval: ieder mens heeft talenten en je moet niet alleen naar de buitenkant kijken om die te ontdekken. Ik hoop dat de campagne helpt: #iedereenbijzonder.

Citaten komen uit het Nederlands Dagblad dd 3 december 2018, p. 3 (https://www.nd.nl/nieuws/nederland/campagne-brengt-talenten-van-mensen-met-handicap.3206479.lynkx#)



PUUR! boekentip

Met liefde zorgen van Marije Vermaas (eindredactie) is bedoeld voor mantelzorgers die zich geïnspireerd weten door het christelijk geloof. Het staat vol recepten, gedichten, inspirerende verhalen, tips, illustraties en schrijfoefeningen. Even een moment voor jezelf, om op adem te komen om daarna vol nieuwe moed verder te gaan. Een prachtig cadeau voor mantelzorgers: als blijk van waardering en als bemoediging.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *